Sơn PU xuất hiện thời gian sau này và thay thế dần cách đánh vecni cho đồ gỗ lúc trước. Sơn phủ PU cũng làm bề mặt gỗ đẹp hơn, sáng và bóng hơn. Với kinh nghiệm nhiều năm trong ngành sản xuất đồ gỗ nội thất. Hy vọng những kiến thức, kinh nghiệm của mình sẽ giúp ích được cbạn giải quyết thắc mắc về sơn PU và sơn PU là gì? Hãy cùng theo dõi bài viết dưới, biết đâu bạn sẽ yêu thích và trở thành thợ sơn chính hiệu.
1. Sơn PU là gì
Sơn PU tiếng Anh có nghĩa là Polyurethane, một loại polymer có khá nhiều ứng dụng trong cuộc sống. Sơn PU có hai dạng tồn tại chính là dạng cứng và dạng foam. Được dùng làm thay thế vecni để đánh bóng và bảo vệ đồ gỗ như bàn ghế, cửa phòng ngủ , cửa mặt tiền… Đối với dạng foam, được dùng để làm nệm mút trong các loại ghế (như ghế ngồi trong xe hơi chẳng hạn). Ngoài ra, ứng dụng của foam được dùng để bảo vệ và vận chuyển các thiết bị, dụng cụ dễ vỡ.
Theo ngôn ngữ đơn giản của các thợ sơn thì sơn PU là loại sơn để bảo vệ, đánh bóng, tạo màu. Giúp cho gỗ tự nhiên, gỗ công nghiệp một cách đẹp và mịn nhất. Thành phần của sơn cũng chỉ có 3 thành phần chính:
– Sơn lót: Nhằm làm phẳng bề mặt, che khuất các khuyết điểm để sơn đẹp hơn. Bạn cứ tưởng tượng như sơn tường nhà thì cũng dùng bột trét để làm phẳng bề mặt khi sơn vậy.
– Sơn màu: Tùy thuộc khách hàng yêu cầu, nhưng đa số sơn PU cho gỗ hầu như đều có thành phần sơn màu trong đó dù ít hay nhiều
– Sơn bóng: Nhiều thợ sơn dùng từ sơn PU nhưng đúng ra đây là cách pha sơn nhằm tạo độ bóng bề mặt cho cả quá trình sơn PU cho gỗ.
2. Cách pha chế sơn PU
Mỗi hãng sản xuất sơn PU đều có 1 tỷ lệ pha trộn khác nhau. Lý do là khi sản xuất sơn họ sẽ gia giảm theo biên độ lợi nhuận. Tuy nhiên, đại đa số các hãng sơn PU đều đưa ra các pha sơn PU theo tỷ lệ sau:
– Pha sơn lót: 2 lót + 1 cứng + 3 xăng
– Pha màu: 1 cứng + 5 xăng + tinh màu (gia giảm tinh màu cho phù hợp)
– Pha bóng: 2 bóng + 1 cứng + xăng (gia giảm cho phù hợp).
3. Cách sơn PU dễ hiểu
Quy trình sơn khá đơn giản, các bạn đi tuần tự từng bước nhé:
Bước 1: Chà nhám và xử lý bề mặt
Sau khi chà nhám đạt yêu cầu bằng giấy nhám P240. Tùy theo mẫu màu sơn yêu cầu có để nguyên thớ gỗ hay sơn bóng mà quyết định bả bột hay không bả bột. Tuy nhiên phần lớn đối với hệ sơn PU đều sử dụng mẫu sơn bóng bề mặt. Khi thực hiện bã bột, cũng cần chú ý trên mẫu sơn có yêu cầu thể hiện các đường vân gỗ hay không ? Nếu có thì bột bã phải là bột màu ( thông thường bột đen hoặc nâu). Việc thực hiện bước bã bột này là cần thiết nhằm lấp đầy các tim gỗ cũng như các khuyết tật nhở trên bề mặt. Nếu không thực hiện bước này sẽ tốn rất nhiều công sức và nguyên liệu để trám các khe hở này sau khi sơn. Các loại gỗ có tom sâu như gỗ sồi, gỗ tần bì thường hay bả bột nhất.
Bước 2: Sơn lót bề mặt
Đây là lớp sơn không màu, thông thường được pha theo tỷ lệ 2 :1 : 3 (2 lót với 1 cứng, 3 xăng) đã nêu ở trên. Tỷ lệ này cũng có thể gia giảm hoặc thêm các chất phụ gia khác. Nhằm điều chỉnh tốc độ bay hơi của sơn. Trong điều kiện thời tiết nóng, việc bốc hơi nhanh sẽ làm cho bề mặt sơn bị nỗi tim hoặc tệ hơn là nỗi bọt khí. Lúc này sẽ mất nhiều công sức để sữa chữa. Ở bước này đã lấp gần đầy các tim gỗ. Nếu làm tốt, với các loại tim gỗ nhỏ và đã thực hiện tốt bước bã bột trước đây. Thì có thể chỉ cần một bước sơn lót để giảm chi phí, nguyên liệu và nhân công cho cả khâu sơn PU của bạn. Sơn đều tay bằng súng phun chất lượng tốt.
Bước 3: Chà nhám và phun lót lần 2
Chúng ta tiếp tục xả nhám P320, các thợ sơn cho rằng việc sơn lót lần 2 là không cần thiết. Tuy nhiên chúng tôi thường yêu cầu nhân viên sơn lót lần 2 nhằm tăng độ mịn cho bề mặt gỗ. Điều này sẽ giúp sơn màu đẹp hơn, bề mặt căng mịn hơn nhưng sẽ tốn chi phí hơn. Một số cơ sở nhằm tiết kiệm sơn và công sức nên họ bỏ qua bước này. Dẫn đến tuổi thọ sơn của sản phẩm thường chỉ vài năm thậm chí thấp hơn. Để có 1 quá trình sơn PU đồ gỗ đẹp bạn nên thực hiện tuần tự các bước này. Về chất liệu bạn vẫn sử dụng theo đúng tỷ lệ đã pha ở bước 2. Thời gian chờ khô là 25-30 phút.
Bước 4: Phun màu
Sơn màu thực hiện làm 2 lần thường áp dụng cho các loại gỗ có màu sẫm như căm xe, gỗ óc chó hay gõ đỏ. Việc pha màu do thợ sơn có kinh nghiệm quyết định, tuy nhiên bạn thực hành 1 đến 2 lần là có thể học được rồi. Lần đầu bạn chỉ sơn khoảng 90% mẫu màu yêu cầu sau đó bạn đợi 1 lúc và tiến hành sơn màu lần 2 lên bề mặt gỗ. Sau đó hoàn thiện 100% mẫu màu yêu cầu . Lần sơn này người thợ sơn sẽ sơn đậm hơn các chỗ còn thiếu màu. Ở bước này cần bố trí thợ sơn có kinh nghiệm để thực hiện. Việc sơn màu là bước quan trọng quyết định toàn bộ khâu sơn PU đồ gỗ. Do đó bạn cần có phòng kín tránh bụi, luồng gió lưu thông đủ.
Bước 5: Phun bóng bề mặt
Sau khi đợi lớp sơn màu khô ta tiến hành sơn bóng bề mặt. Nhiều thợ sơn kỹ thì họ sơn thêm 1 lần lót nữa để bảo vệ bề mặt sơn. Nhưng theo cách pha của chúng tôi trong lúc pha sơn màu chúng ta đã cho lót vào rồi nên không cần. Và ta chuyển ngay qua công đoạn sơn bóng. Có nhiều chất liệu bóng như mờ 10%, 20%, 50%, 70% và 100%. Tỷ lệ pha như đã nêu ở trên, lớp sơn này có tác dụng làm căng và bóng bề mặt thành phẩm giúp tăng giá trị sản phẩm đồ gỗ. Việc phun bóng tiến hành ở nơi không có bụi bẩn. Cơ bản đã hoàn tất công đoạn sơn PU đồ gỗ.
Bước 6: Bảo quản và đóng gói
Việc bảo quản và đóng gói khá quan trọng, bạn sơn xong cần có 1 khu vực để sản phẩm chờ khô. Nhằm tránh bụi bặm và bụi sơn bám vào ảnh hưởng rất lớn đến độ thẩm mỹ của thành phẩm sau này. Thời gian chờ khô hoàn toàn thường là 12 đến 16 tiếng cho cả quá trình sơn PU. Khi màng sơn có xu hướng ổn định nhưng chưa khô hoàn toàn , tổng lượng bay hơi của dung môi chiếm khoảng 75- 90%. Nếu làm giảm tốc độ bay hơi ở giai đoạn này, làm tăng khả năng chống biến trắng, và tăng độ bóng bề mặt. Khi màng sơn đã khô hoàn toàn, sự bay hơi cuối cùng chiếm khoảng 10%.
5. Một số lỗi khi sơn PU và cách khắc phục
Trong quá trình sơn PU cho đồ gỗ nội thất (cửa gỗ sơn trắng, bàn ghế, tủ bếp…) và ngoại thất (cổng, cửa chính…) . Bạn gặp vô vàn lỗi do tay nghề chưa đạt. Bao gồm các lỗi thường thấy như sau:
- Lỗi chảy sệ
- Lỗi chảy bọt khí
- Lỗi sơn rồi mà sờ thấy sần
Các lỗi này viết ra khá dài nên chúng tôi có 1 bài viết riêng về vấn đề này. Bài viết lỗi khi sơn Pu và cách khắc phục nêu rõ nguyên nhân và cách khắc phục rất chi tiết. Hy vọng với những thông tin hữu ích ở trên sẽ giúp bạn hoàn thành tốt công việc được giao. Làm chủ được cách pha sơn PU và cách sơn PU chuẩn nhất. Cũng như giúp ích cho công tác đào tạo hay tuyển thợ sơn cho các xưởng nội thất.
